Rynek pracy 2025-2035

Rok 2025 zapisał się jako jeden z najbardziej wymagających momentów dla rynku pracy od ponad dekady. Z danych opublikowanych przez World Economic Forum w raporcie „The Future of Jobs Report” wynika, że globalny rynek pracy nie doświadcza klasycznego załamania, lecz przyspieszonej zmiany strukturalnej, w której jedne role znikają szybciej, niż powstają nowe. Autorzy raportu wskazują, że tempo transformacji wyraźnie przewyższa zdolność systemów edukacyjnych i pracowników do adaptacji.

Najmocniej skutki tych zmian dotknęły sektor zawodów biurowych i white-collar. McKinsey Global Institute w raporcie „Generative AI and the Future of Work” podaje, że nawet 60 procent zadań wykonywanych w administracji, finansach, marketingu operacyjnym i HR może zostać częściowo zautomatyzowanych przy użyciu technologii dostępnych już dziś. McKinsey podkreśla, że generatywna sztuczna inteligencja nie eliminuje całych zawodów, lecz znacząco ogranicza zapotrzebowanie na pracowników realizujących rutynowe czynności poznawcze, takie jak raportowanie, przygotowywanie prezentacji czy analiza danych na poziomie operacyjnym.

Zmiany te znajdują odzwierciedlenie w danych rekrutacyjnych. LinkedIn Economic Graph w „Workforce Report” wskazuje, że w 2024 i 2025 roku liczba aplikacji na jedno stanowisko administracyjne, marketingowe i juniorskie IT wzrosła gwałtownie, podczas gdy liczba nowych ofert spadła. LinkedIn zauważa, że rynek stał się rynkiem nadpodaży kompetencji ogólnych, w którym samo doświadczenie przestało stanowić przewagę konkurencyjną.

Konsekwencją tej transformacji jest regresja konkretnych zawodów. World Economic Forum wymienia wprost stanowiska takie jak pracownik wprowadzania danych, asystent administracyjny, recepcjonista w klasycznej formie oraz pracownik back-office jako role o najszybszym tempie zanikania. Gartner, analizując rozwój automatyzacji obsługi klienta, prognozuje, że do końca dekady ponad połowa interakcji klient–firma w dużych organizacjach będzie obsługiwana bez udziału człowieka, co bezpośrednio uderza w zawody call center i wsparcia pierwszej linii.

Podobne wnioski formułuje McKinsey Global Institute w odniesieniu do zawodów kreatywnych o niskim progu wejścia. W analizach dotyczących generatywnej AI McKinsey wskazuje, że stanowiska takie jak junior copywriter, content writer czy grafik wykonujący proste materiały marketingowe ulegają presji ze strony narzędzi automatyzujących tworzenie treści, co prowadzi do spadku stawek i nadpodaży pracy na poziomie podstawowym.

Regresja widoczna jest również w części branży IT. Stack Overflow w „Developer Survey” oraz GitHub w raportach dotyczących wykorzystania AI w programowaniu pokazują, że narzędzia wspomagające kodowanie znacząco zwiększyły produktywność doświadczonych programistów, jednocześnie ograniczając zapotrzebowanie na role juniorskie. GitHub podkreśla, że rynek IT nie kurczy się liczbowo, lecz przechodzi fazę ostrej selekcji kompetencyjnej.

Odmienny obraz wyłania się z analiz dotyczących zawodów technicznych i inżynieryjnych. OECD w „Employment Outlook” wskazuje, że automatyzacja najsłabiej obejmuje prace wymagające działania w środowisku fizycznym, odpowiedzialności za bezpieczeństwo oraz adaptacji do zmiennych warunków. OECD zwraca uwagę, że deficyt elektryków, techników, mechaników i inżynierów utrzymania ruchu będzie się pogłębiał wraz ze starzeniem się społeczeństw i luką pokoleniową.

Rynek pracy w 2025 roku nie doświadcza chwilowego kryzysu, lecz trwałej transformacji napędzanej automatyzacją, AI i nadpodażą kompetencji, co najmocniej uderza w zawody biurowe, operacyjne i juniorskie. Jednocześnie raporty jednoznacznie wskazują, że długoterminową stabilność zachowują zawody techniczne, inżynieryjne oraz medyczne, a bezpieczeństwo kariery coraz bardziej zależy od realnej użyteczności kompetencji, a nie nazwy stanowiska.

Ten wykres jasno pokazuje kierunek, w którym zmierza rynek pracy: najbardziej zagrożone są zawody podstawowe, powtarzalne i łatwe do automatyzacji – takie jak kasjerzy, pracownicy biurowi, obsługa klienta, księgowość operacyjna czy proste role w handlu i gastronomii. To właśnie te stanowiska najszybciej znikają, ponieważ mogą być zastąpione przez automaty, systemy AI lub tańsze procesy cyfrowe.

Wniosek jest prosty i coraz trudniejszy do zignorowania: inwestowanie w edukację, specjalizację i kompetencje trudne do automatyzacji przestaje być wyborem, a staje się koniecznością. Rynek pracy coraz wyraźniej premiuje wiedzę ekspercką, umiejętność rozwiązywania złożonych problemów i pracę wymagającą odpowiedzialności, a nie wykonywanie prostych, odtwórczych zadań.

Największą długoterminową stabilnością charakteryzują się jednak zawody medyczne i opiekuńcze. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) w raportach dotyczących globalnej siły roboczej w ochronie zdrowia prognozuje, że do 2035 roku świat będzie mierzył się z niedoborem milionów pracowników medycznych. WHO podkreśla, że sztuczna inteligencja w tych zawodach pełni rolę wspierającą diagnostykę i administrację, ale nie jest w stanie zastąpić relacji z pacjentem ani odpowiedzialności klinicznej.

Zestawiając te dane, McKinsey Global Institute podsumowuje w swoich prognozach długoterminowych, że nie obserwujemy końca pracy jako takiej, lecz koniec złudzenia, iż każda rola zawodowa pozostanie potrzebna w niezmienionej formie w warunkach szybkiego postępu technologicznego. Rynek pracy wchodzi w etap selekcji opartej na realnej wartości kompetencji, a nie na samej nazwie stanowiska.

Dla studentów, młodych profesjonalistów i osób planujących zmianę kariery oznacza to konieczność świadomego planowania ścieżki zawodowej. World Economic Forum wskazuje, że kluczowe staje się pytanie nie o to, jaki zawód jest dziś popularny, lecz które kompetencje będą potrzebne za pięć lub dziesięć lat. Rok 2025 jawi się więc nie jako chwilowy kryzys, lecz jako moment przejścia do nowej rzeczywistości rynku pracy, w której długoterminowe bezpieczeństwo zawodowe wymaga strategicznych decyzji już na etapie edukacji i rozwoju kompetencji.






ŹRÓDŁA I RAPORTY WYKORZYSTANE W ANALIZIE:
World Economic Forum, The Future of Jobs Report
McKinsey Global Institute, Jobs Lost, Jobs Gained oraz analizy dotyczące generative AI
OECD, Employment Outlook
LinkedIn Economic Graph, Workforce Report
Gartner, prognozy dotyczące automatyzacji obsługi klienta
World Health Organization (WHO), raporty dot. workforce healthcare
Stack Overflow Developer Survey
GitHub, raporty produktywności i AI coding tools